ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੇ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਝੜਨਾ ਅਤੇ ਟੁੱਟਣਾ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਬਣ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਉਪਾਅ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤੇਲ ਕਦੋਂ ਲਗਾਉਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਲਗਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਹੈ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚਮੜੀ ਦੇ ਮਾਹਰ ਅਤੇ ਵਾਲ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਮਾਹਰ ਡਾ. ਰਾਮ ਨੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ‘ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਾਲਾਂ ਲਈ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਸਹੀ ਢੰਗ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਸਾਡੇ ਵਾਲ ਕੈਰਾਟਿਨ ਨਾਮਕ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਸੈੱਲਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਸੋਖਣ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਨਹਾਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਸੈੱਲ ਪਾਣੀ ਸੋਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੁੱਕਣ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਆਮ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਸੋਜ ਅਤੇ ਸੁੰਗੜਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਹਾਈਗ੍ਰੋਸਕੋਪਿਕ ਥਕਾਵਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਟੁੱਟ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਰੇ ਫੁੱਟ ਸਕਦੇ ਹਨ।- ਡਾ. ਰਾਮ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਮਾਹਰ ਅਤੇ ਵਾਲ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਮਾਹਰ
ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਤ ਭਰ ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਲਗਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਆਦਿ ਪਰ ਚਮੜੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਫਾਇਦੇ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਹਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣਾ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।-ਡਾ. ਰਾਮ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਮਾਹਰ ਅਤੇ ਵਾਲ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ
ਨਹਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਲ ਕਿਉਂ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
- ਨਹਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੋਪੜੀ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਪਾਣੀ ਸੋਖਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਧੋਣ ਦੌਰਾਨ ਸੋਜ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ।
- ਤੇਲ ਸ਼ੈਂਪੂ ਵਿਚਲੇ ਰਸਾਇਣਾਂ ਨੂੰ ਵਾਲਾਂ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਤੋਂ ਵੀ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸ਼ੈਂਪੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਾਲ ਨਰਮ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਬਲਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਬਣਤਰ ਵੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤੇਲ ਨੂੰ ਰਾਤ ਭਰ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਕੀ ਹੁੰਦਾ?
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤੇਲ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਤ ਭਰ ਲੱਗਾ ਰਹਿਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਡਾਕਟਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤੇਲਯੁਕਤ ਚਮੜੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖੋਪੜੀ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤੇਲ ਨੂੰ ਉਤਾਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਸੀਂ ਜੋ ਤੇਲ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਾਂ ਉਹ ਮਲਸੇਜ਼ੀਆ ਨਾਮਕ ਫੰਗਸ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੰਗਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਡੈਂਡਰਫ, ਖੋਪੜੀ ਵਿੱਚ ਖਾਰਸ਼ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਾਲ ਝੜਨ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਤੇਲ ਕਿੰਨਾ ਚਿਰ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
- ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨ ਲਈ ਘੰਟਿਆਂਬੱਧੀ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਨਹਾਉਣ ਤੋਂ 15 ਤੋਂ 30 ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣਾ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਤੇਲ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਲਾਂ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪਰਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨਹਾਉਣ ਦੌਰਾਨ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
- ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੇਲ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਿਰਿਆਂ ਤੱਕ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਲਗਾਉਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਤੇਲ ਨੂੰ ਖੋਪੜੀ ‘ਤੇ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਨਾਲ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮਾਲਿਸ਼ ਕਰਨ ਨਾਲ ਖੂਨ ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਹੀਂ ਤੇਲ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਲਈ ਸਹੀ ਤੇਲ ਚੁਣਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਗਲਤ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਯਕੀਨੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਵੀ ਬਰਾਬਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਨਹਾਉਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਲ ਲਗਾਓ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਨਰਮ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਘੱਟ ਰਸਾਇਣਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ੈਂਪੂ ਨਾਲ ਧੋਵੋ। ਨਹਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਰਗੜਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਨਰਮ ਤੌਲੀਏ ਨਾਲ ਸੁਕਾਓ।