ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਮਿੱਠੀ ਚੀਜ਼ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ ਦੇਖਣਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੁਆਦ ਪਸੰਦ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਿੱਠੇ ਸੁਆਦ ਵੱਲ ਬੱਚੇ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਝੁਕਾਅ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨਾਲ ਡੂੰਘਾ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਬੱਚੇ ਮਿੱਠੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੱਲ ਕਿਉਂ ਖਿੱਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?
ਮਿੱਠੇ ਸੁਆਦ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਇਸ ਸੁਆਦ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਮਿੱਠਾ ਸੁਆਦ ਊਰਜਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭੋਜਨ ਯਾਨੀ ਕਿ ਮਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਮਿੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੁਦਰਤੀ ਝੁਕਾਅ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਵਿਕਾਸ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।-ਡਾ. ਡੀ. ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ , ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਨਿਓਨੇਟੋਲੋਜਿਸਟ
ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪੋਸ਼ਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ?
ਮਿੱਠਾ ਸੁਆਦ ਸਿਰਫ਼ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਕਿ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਆਇਰਨ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਚਰਬੀ ਜਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਹਨ। ਬੱਚੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਅਨਾਜ, ਜੂਸ ਅਤੇ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਸਨੈਕਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਈ ਗਈ ਖੰਡ ਦੇ ਆਦੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਢਿੱਡ ਭਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਛੋਟੇ ਢਿੱਡ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਬਚਦੀ।-ਡਾ. ਡੀ. ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ , ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਨਿਓਨੇਟੋਲੋਜਿਸਟ
ਕਿਹੜੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦੇ?
ਹੋਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ: ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਆਪਣਾ ਢਿੱਡ ਮਿੱਠੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਬਚਦੀ ਜੋ ਉਸਦੇ ਖੂਨ, ਹੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
ਦੰਦਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ: ਨਵੇਂ ਦੰਦਾਂ ‘ਤੇ ਖੰਡ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕੈਵਿਟੀਜ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਆਦਤਾਂ ਜਲਦੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿੱਠੇ ਭੋਜਨ ਖਾਣ ਨਾਲ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਵਰਗੇ ਸਾਦੇ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਵਾਦਹੀਣ ਅਤੇ ਅਣਸੁਖਾਵੇਂ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਟੀਕੇ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੌਰਾਨ ਦਰਦ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਖੰਡ ਦਾ ਘੋਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਸੁਆਦ ਦੇ ਸੰਕੇਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਾਕਟਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਪਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿੱਠੇ ਸੁਆਦ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।-ਡਾ. ਡੀ. ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ , ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਨਿਓਨੇਟੋਲੋਜਿਸਟ
ਚੰਗੀ ਖ਼ਬਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੁਆਦ ਪਸੰਦਾਂ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਾਂ ਜੋ ਵੀ ਖਾਂਦੀ ਹੈ ਉਸ ਦੇ ਸੁਆਦ ਐਮਨੀਓਟਿਕ ਤਰਲ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਰਾਹੀਂ ਬੱਚੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਜੇਕਰ ਮਾਂ ਆਪਣੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਬੱਚਾ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਆਦਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬੱਚੇ ਠੋਸ ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਅਨੁਭਵ ਰਾਹੀਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ।-ਡਾ. ਡੀ. ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ , ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਨਿਓਨੇਟੋਲੋਜਿਸਟ
ਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ?
- ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੋ:ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਫਲ, ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਬੱਚਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਧੀਰਜ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਰਹੋ:ਤੁਹਾਡੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਹੈ, ਉਸ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮੂੰਹ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਬੱਚਾ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ਖਾਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
- ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਕੌੜੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰੋ:ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਦੁੱਧ ਛੁਡਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਕੌੜੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਕਰਨਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਵੀ ਗਲਤ ਹੈ ਕਿ ਫਲ ਸਿਰਫ਼ ਉਦੋਂ ਹੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡਾ ਬੱਚਾ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਖਾਣਾ ਸਿੱਖ ਲਵੇ।
ਮਾਪੇ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ?
- ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜੂਸ, ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਮਿੱਠੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਨਾ ਦਿਓ।
- ਜਦੋਂ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ, ਘਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਭੋਜਨ ਦਿਓ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖੰਡ ਜਾਂ ਲੂਣ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਬੇਬੀ ਫੂਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਹੀ ਕਰੋ।
- ਖਾਣੇ ਦੇ ਲੇਬਲ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਖੰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਦੇਖਣ ਦਿਓ। ਬੱਚੇ ਅਕਸਰ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ।
- ਖਾਣਾ ਖੁਆਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਖਾਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਨਾ ਕਰੋ।